De Vuurtoren.

 

LEMMER. Vandaag (donderdag 23 november 1978) is het 10 jaar geleden dat de omstreeks 1890 op de Westhavendam geplaatste vuurtoren door toedoen van slopers tegen de vlakte is gegaan. De 19 meter hoge ijzeren vuurtoren, die toen de dijk om de Noordoostpolder gereed kwam, zijn functie verloor,stond op een verhoging van de Westhavendam, circa 50 meter van het bedrijfspand van Mulder en Rijke aan de Vuurtorenweg. Die verhoging is het enige "lijfelijke" wat nog herinnert aan het lichtende baken, eens zeer belangrijk voor de scheepvaart. Eén van de Lemster vissers, de heer Andries Visser uit de Parkstraat, vertelde ons dat er een groen licht op de Oosthavendam (ter hoogte van wegenbouwbedrijf van der Wal) en een rood licht op het eind van de Westhavendam (buitenjachthaven De Friese Hoek) stond. Wanneer een schipper recht de haven in. dus tussen de twee' genoemde dammen door, wilde varen, diende hij komende uit het zuiden (Schokland) het witte licht precies tussen het groene en rode licht te houden. De vuurtoren, die waarschijnlijk vrijwel tegelijk met de in 1887 gebouwde Lemstersluis gebouwd werd, stond halfweg de naar het zuiden wijzende Westhavendam. De dammen werden aan het eind van de 19e eeuw aangelegd om Lemmer van stormvloeden te behoeden. De Westhavendam was hoger dan de Oosthavendam, omdat eerstgenoemde bij de meest voorkomende harde westenwind het woeste Zuiderzeewater moest keren. Boven op het hokje aan 't eind van de Westhavendam heeft ook eens een mistklok gestaan. September 1881 bood het toenmalige waterschap "De Lemstersluis" het gemeentebestuur van Lemsterland aan een mistklok op de Westhavendam te plaatsen. Tevens zou het waterschap zorg dragen voor het onderhoud.
Dat aanbod heeft het gemeente bestuur in dank aangenomen. Volgens de heer Andries Visser moesten de vissers en andere varende op de Zuiderzee bij slecht zicht op de misthoorn varen. "Een vreselijk lawaai maakte dat ding. Je moest wel een hele goede Lemster zijn om door die herrie heen te kunnen slapen".

Beschrijving van Steven Visser: De vuurtoren is toendertijd gemaakt door  Frans ten Veen. (Smid) Hij was de vader en schoonvader van  Jacoba ten Veen en Steven Visser. Bijgenaamd (Grutte Steven)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Jij forse man van staal en ijzer

Die plichtsgetrouw op Lemmers dam

De scheep'ling was een weg, en wijzer

Die uit en in de Lemmer kwam

Wat was je toch een reuzekerel

En stond als militair present

Geen acht sloeg op dat gepraat gemerel

Daar stond je voor, was je aangewend

Als 't noodweer door je flanken raasde

De blinde krachten der natuur

De nevels om je henen waasden

Of''t kruiend ijs als naaste buur

Je van je voetstuk wou verwijd 'eren

Lachte j' om dit avontuur

Je deed je werk en 't was secuur!

Jou oog betrad het watervlak

De scheep'ling mat: nog 'n enkel uur

Daar is de kust, het Lemster vuur!

Nu sta je dan op non-actief.

Wat hadden wij als kind jou lief.

Je waard voor ons een bellevue

Een klimpartij, en nu....

Dat toch geen slopers hand jou vell'

Ach blijf bij ons als monument!

Wat is een kamer zonder sier

En zonder jou de Lemster pier? 

K.K.

     
 

 

Rintsje Klazes

 

 

 

 

 

Ik seach dy âlde toer noch stean,
Hoe neaken ek yn 'e ûnderklean
Mar dochs, dou stietst der noch, dyn lot
Forfoel. noch nèt ta hún en spot!

Ik Hie noeden mei dy oars, hwant sjoch,
Us faeije tiid kin folle op troch,
Sadat it hert foar kloek bihâld
Bikuollet soms yn ûs biwâld!

Datst' dêr noch stieste die my goed,
Dat joech my siker nije moed,
En as 'k it goed bisjoch, wolnou,
Dan brekt men dij fuort sa nét ou!

It Rledsbistjûr seach ek wol yn:
Sloech hja mar achtleas yn 'e wyn .
In Lemster winsk ....dat gyng net op,
Dat joech biklach en neigerop!

Gjin wûnder Lemmeral biheind,
Waerd hjirmei ommers nóch mear skeind!
En hwat men hat, hâld. dàt ljeafst fêst, . .
Oars bliuwt er neat mear oer op 't lêst!

Har trouwe wachter fan syn sté ?...
Foi, 'k moat er net aan tinke,né!
In stikje Lemmer fan alear
Gyng dan forlern en wie net mear!

De toer dêr weL.. ik wie licht wreed;
Dat waerd in Lemster grif ta leed!
Dyselde toer mei 't Lemster ljocht...
Hwa hat er wol to-plak net brocht!

Ja, lit it wêze, dat de toer
Gjin tsjinst mear docht mei't nachtlik fjûr,
Hy tsjûget dochs, al docht er neat
Fan Lemmer yn syn gloarjesteat!

De Lemster fjûrtoer is sekúer
In brok fan Lemmer syn kultúer!
En dêrom, Lemster foarfaers-soan,
Hwa bynt de kat de bel hjir aan?

Hwa is yn dit opsicht de tolk .
Fan Lemmer en syn warber folk?
Yn 't spier!- yn aksje foar jimm'.toer!
Hy moat nèt yn 'e slopers-kloer

     
 

 

 

 

 

 

 

 

 

Foto van Sake Visser. De slechte staat van onderhoud van de oude vuurtoren maakte het nodig de oude trouwe wachter te slopen,  "De Vuurtoren"

Dit geschiedenis in 1968. Wijlen Minze Zijlstra heeft zich in zijn wekelijkse column in de Lemster Courant, zeer ingespannen om de Lemsters te bewegen een fonds ter onderhoud van de vuurtoren in te stellen om de vuurtoren van de sloop te kunnen redden, maar tevergeefs.

Maar de vuurtoren keerde terug, en nu om voorgoed te blijven. In 1994 maakte de oud Lemster Pieter Verhoef een film over de Lemster toren. Voor die gelegenheid werd de oude vuurtoren nagebouwd. Na de opnamen werd die 'filmvuurtoren' op de plaats van de oude vuurtoren geplaatst.

 

Foto van Roel Verhoeff.

 

Prachtige foto van Hillebrand Visser, genomen vanaf de vuurtoren te Lemmer.

(rechts onderin verschijnt een vierkantje, daar even op klikken en de foto wordt vergroot!!!!)

 

Home


Niets uit deze website mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt  of op andere wijze gebruikt worden zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de samensteller.