Lemmer door de jaren heen.

2006. Evert _Lemmer door de jaren heen: Door columnist Johannes de Vries.

Telnr: 0514-561638.

EVERT: 04-09-2006

LEMMER – Zaterdagmorgen. Vandaag de 2^e september. Nog een week, dan hebben we het Nazomerfestivsl van Radio Lemsterland. Toen we begin dit jaar besloten om dit te houden was het nog zo ver weg. Nu staat het al voor de deur. Alles is nu langzamerhand wel geregeld. Als iedereen zich aan de afspraken houdt moet alles wel vlot verlopen. Deze week kregen we ook nog steun van Lyaemer Wonen. Voor het vervoer van de spullen mogen we een boedelbak gebruiken en, wat voor ons minstens even belangrijk is, één van de bandjes die optreden zal door de woningstichting gesponsord worden. Dit kan nog net in het kader van het honderdjarig jubileum.

Vanavond is er een orgelconcert door Toon Hagen in de hervormde kerk. Als het enigszins kan ga ik altijd naar die concerten toe. Het is zo’n mooi rustig uurtje vol luistergenot. Vrijdag is er ook zo’n concert in de gereformeerde kerk. Misschien slaagt het mij nu eens om daar ook naar toe te gaan. Het is wel twijfelachtig, het is de avond vóór ons festival en dan moeten er misschien nog wat kleinigheden geregeld worden.

Maandag gingen we dan echt weer los met het Raadswerk. Een vergadering van het presidium. Een korte vergadering. Nog maar weinig aan de orde. Een paar data afspreken en twee agenda’s voor de commissies vaststellen. Binnen een uur weer thuis. Als het altijd zo vlot ging hielden we tijd over.

Dinsdagmorgen stond er een blikje in de vensterbank. Nu komt het vrij geregeld voor dat er blikjes, glazen of flesjes staan. Deze keer was het een blikje beerenburg - cola en …. nog bijna vol! Ik heb het iemand aangeboden maar die vond het te vroeg om al aan de beerenburg te gaan. Dat was ik met haar eens. Toen heb ik het maar leeggegoten en in een afvalbak gegooid. In de loop van de morgen kreeg ik de uitslag van de rechtszaak over vis en wijn op de fax. Het was zoals ik wel wat verwacht had. De vergunning vernietigd. Het is niet de eerste keer dat ik meemaak dat een rechter, met de wet in de hand, onrecht moet doen. De enige kans op een andere uitspraak lag in mijn ogen in het antwoord van de vertegenwoordiger van BEM1 op de vraag van de rechter wat het belang van zijn leden was: ‘Geen enkel!’ ’s Middags ben ik naar Edze en Nynke geweest om de kleine Pieter te bewonderen. Gezellig een poosje zitten kletsen. Over de kleine maar ook over heel andere onderwerpen. ’s Avonds nog een poosje naar Suderigge en even naar de studio. Nog een boodschap in ’t Wijd en weer was er een dag om.

De woensdag begon goed met het gesprek met Lyaemer Wonen waar ik eerder al over schreef. Als de activiteiten mee op de jeugd gericht zijn is daar nog wel eens wat te bereiken. ’s Middags de commissie voor de bezwaarschriften. De zaak voor deze zitting uitgesteld, de vorige keer uitgestelde zaak behandeld. Dat werd dus ook weer niet al te laat. Eerder op de middag kwam er een vrouw in de winkel om een suikerbrood. Zij sprak mij met mijn voornaam aan maar ik herkende haar niet. Het was Clara Bakker die op de lagere school bij ons in de klas zat. Zij was haastig zodat we aan een gesprek over onze schooljaren maar heel oppervlakkig toe kwamen. ’s Avonds verzorgde Imke de Vries een programma met country en western muziek. Wat ik er van gehoord heb was mooi. In de studio hoor je nooit het hele programma. De muziek wordt meestal weg- of heel laag gedraaid. Ik verheug mij er al op om het hele programma morgen bij de herhaling te beluisteren.

Woensdagmiddag kreeg ik de stukken mee voor de commissies. Dikke pakken waaronder verordeningen voor de WMO. Die sociale verordeningen zijn altijd heel moeilijk te lezen. Dinsdagmorgen meteen maar begonnen door te nemen. Komende maandag en dinsdag ga ik de achterliggende stukken op de Raadskamer doornemen zodat ik woensdagavond bij de fractievergadering de zaken goed in het hoofd heb.

De donderdagmiddag en een groot deel van de vrijdag heb ik aan opruimen besteed. De trommeltjes waar vader kaarten en foto’s in bewaarde komen nu aan beurt. Het is te hopen dat daar ook een geleende foto van een oude reddingsboot uit te voorschijn komt. Tot nu toe niet, maar ik ben er nog lang niet door. Ik verwonder mij er over wat er bewaard gebleven is aan nieuwjaars-, verjaardags- en vacantiekaarten. Als ik de afzenders lees dan zijn de meesten waar toen kaarten van kwamen inmiddels wel overleden.

Deze week nog even een leuk bezoekje. Iemand vertelde mij dat de boor in de Binnenhaven waarvan ik geschreven had dat het wel een van de Groningen serie zou zijn de Groningen IV was. De boor die in 1944 door de Jan Nieveen overvaren werd en zonk. Daarbij kwamen meerdere mensen om het leven. De man vertelde mij dat zijn grootvader ook op die boot gevaren had. Zijn naam was Bosma en hij was zestig jaar in dienst van de maatschappij geweest. Dat kon volgens mij alleen Lou Bosma zijn. Dat was ook zo. Mijn bezoeker, die sinds kort weer in Lemmer woont, draagt dezelfde naam.

EVERT: 11-09-2006

LEMMER - Zondagmorgen. Uit de radio klinkt de herhaling van het startprogramma van Radio Lemsterland na de vacantieperiode. Dat ik pas nu begin komt door diezelfde omroep. Gisteren was het nazomerfestival. Daar ben ik net zo’n beetje de klok rond geweest. Het was acht uur toen ik weer thuis was. Meteen kwam er een fax binnen van onze fractievoorzitter. Die heb ik gelezen en aantekeningen gemaakt om terug te bellen. Maar eerst even rusten. Eerst even liggen om wat bij te komen. Dat ‘even’ duurde tot half twaalf. Eindelijk weer wakker heb ik een poontje gegeten en om twaalf uur echt naar bed gegaan. Vanmorgen was het zeven uur toen ik opstond. Eerst een paar cadetjes eten en de medicijnen innemen. Die medicijnen heb ik gisteren voor het eerst in vijf jaar vergeten. Het doosje cordarone kwam leeg en heel toevallig zag ik op het nieuwe doosje staan: ‘Felle zonnestraling op de huid vermijden’. Daarmee is meteen duidelijk waarom ik de laatste jaren veel vlugger verbrand dan voorheen. Gelukkig had ik gisteren een petje van Lyaemer Wonen opgezet! Dat scheelt in ieder geval een paar dagen een onaangenaam gevoel in het hoofd.

Maandag hoorde ik op Omrop Fryslân dat Wiep Luehof overleden was. Het was bekend dat hij ernstig ziek was. Toch overvalt zo’n bericht je nog. Je had zo iemand nog graag een goede oude dag gewenst. Het heeft niet zo mogen zijn. Hij ruste in vrede.

’s Avonds werkte ik een trommeltje met papieren van mijn vader door. Daar kwam het boekje ‘Bij monde van Willem Drees’ uit te voorschijn. Geschreven door Frits Huis en René Steenhuis. Toen was ik verloren. Daar moest ik eerst in lezen. Drees was iemand van wie de glorietijd viel in de jaren dat mijn politieke belangstelling groeide. Vooral iemand die respect afdwong bij gelijkgezinden en andersdenkenden. De kop boven een van de hoofdstukken was heel opvallend: ‘Het orakel van de Bleeklaan’, de Haagse straat waar de familie Drees woonde. Ik dacht daarom ook zaken te lezen zoals in het optreden van Hans Wiegel na het verlaten van de politiek. Dit was heel wat anders. Het hoofdstuk handelde helemaal over het verlaten van de partij in 1971. Een hele stap na 67 jaar lidmaatschap van SDAP en PvdA. Niet te vergelijken dus met ‘Het orakel van Diever’ zoals Wiegel wel genoemd wordt.

Mensen van boven de 65 krijgen nu AOW. Toen die wet in werking trad kreeg men ‘van Drees’ Die uitdrukking bleef bestaan tot lang nadat Drees uit de politiek vertrokken was.

Dinsdagmorgen ging ik commissiestukken lezen in het Gemeentekantoor. De avond was weer voor de trommeltjes met oude papieren. Nu had ik succes met het zoeken naar de foto van de oude reddingsboot. Toen ik hem de volgende middag terugbracht naar de eigenares en vertelde hoe bezwaard ik mij gevoeld had bij onze ontmoetingen was haar commentaar: ‘Ik ha dochs gjin eamelkont west?’ Dat is waar. Twee keer vragen in tien jaar is geen eameljen te noemen.

Uit dit trommeltje kwamen ook oude stukken boekhouding voor het licht. Omzetten van soms een paar gulden per dag. Als ik daarbij bedenk wat mijn vader daar voor moest doen… Eerst naar de buitendorpen te venten en dan ’s avonds in weer en wind een standplaats bij de muziektent. Die stond toen nog voor de ULO school. Ik vond het prachtig als ik daar ’s avonds mee naar toe mocht. Het was dan een mooi plaatje. Vader in de donkere avond bij de bakfiets. Met een zeil er achter en verlicht door een carbidlamp. Ik wist toen niet hoeveel werk er voor weinig geld achter zat.

Er lag ook een hele correspondentie over de uitkering van de Zuiderzee Steunwet. Meest negatieve beslissingen op verzoeken om verhoging of verlenging van die uitkeringen. Het ging dan om bedragen per week waar je nu net een brood voor kunt kopen.

Woensdagavond was ik door de maakster van ons programma SaMarWat uitgenodigd voor een interview. Kon ik meteen de catering, zoals ze het schenken van een paar kopjes koffie noemen, verzorgen. Het was een gezellige uitzending met gesprekjes met iedere vrijwilliger die voor het programma op pad is. Onze weerman Roelf Jan Drent bracht zijn voorspelling voor het eerst vanuit de studio uit.

Donderdagmorgen hadden we onze eerste fractievergadering. Zo komt alles langzamerhand weer op gang. Deze week heb ik mijn eerste ritje met brood naar het internaat ook weer gemaakt.

’s Middags kreeg ik een telefoontje. Of ik met mijn auto in de Zuiderzeestraat kon komen. Mineke Koeslag zou de boeken die bij Maria Pruis waren gebracht overbrengen naar de studio. Het waren er zo veel dat zij ze niet kon bergen. Mijn auto werd er ook nog mee gevuld. Samen hebben we alles de studio in gebracht. Lang niet alles werd gisteren verkocht.

Vrijdagmorgen kwamen de mannen van de buitendienst van de Gemeente om de muziektent op te zetten op het plein van It Flaggeskip. Ik ging er heen om aan te geven waar we hem wilden hebben staan. Ik wilde een paar flesjes bier klaar zetten voor na het karwei. ‘Wij drinken niet in de baas z’n tijd’, was het antwoord. Een blikje cola werd wel geaccepteerd. Als ik thuis een timmerman of een schilder aan het werk heb krijgen ze toch ook op tijd koffie of thee.

EVERT: 18-09-2006

LEMMER – Zaterdagmiddag. Vanmorgen op begrafenis geweest. Boukje Bruin –Ferdinands, de vrouw van onze oude bakker Tjeerd Bruin. Ruim twintig jaar geleden kreeg zij haar eerste hersenbloeding. Later nog een tweede. De laatste jaren waas zij bedlegerig. Dat werd meerdere keren een ziekenhuisopname en verblijf in een revalidatiecentrum. Gelukkig heeft zij de meeste tijd thuis mogen doorbrengen. Dat kon doordat er dag en nacht hulp aanwezig was. De hulpen die uit het Persoons Gebonden Budget betaald werden, aangevuld met de steun van de familie.

Na een mooie afscheidsdienst in de Gereformeerde kerk van Rutten werd zij op het nieuwe kerkhof in Lemmer begraven. Na afloop hebben we in Het Baken koffie gedronken. Nog even napraten en dan gaat ieder zijn eigen weg weer.

Ondertussen heb ik vanmiddag mijn nieuwe computer binnen gekregen. Alles weer net even anders dan ik gewoon was. Maar wel veel meer mogelijkheden. De eerste mailtjes zijn al weer binnen gekomen en verzonden. Langzamerhand zal ik wel meer mogelijkheden ontdekken. Als het gewone werk eerst maar slaagt, dan ben ik al lang weer tevreden.

Maandagavond hadden we de maandelijkse vergadering van Commissie I. Geen lange agenda deze keer. Negen uur stonden we weer buiten. Nog heerlijk weer. Bijna automatisch blijf je dan buiten nog een poosje staan praten. Dat doen we met slecht weer ook wel, maar niet zo lang.

Dinsdagmorgen was er een aanrijding geweest op de Gedempte Gracht. Er kwam iemand in de winkel die vertelde dat er een spiegel gesneuveld was. Maar het was wel even zwaarder aangekomen. Vooral de door een vrouw bestuurde witte auto zat flink in elkaar. De zijkant diep ingedrukt en blijkbaar de benzinetank lek. De benzine stroomde er uit.

Het viel mij op dat de bestuurders doorlopend aan het bellen waren. Zij ontliepen elkaar in mijn ogen ook. Zo ging het bijna twee uur door. Toen vertrok de vrouw in de politieauto. Even later was ook de man verdwenen. De volgende dag berichtte de Leeuwarder Courant over de achtergrond van het geval. Het was in ieder geval een zware schade voor een aanrijdinkje midden in het dorp. Beide auto’s werden een poosje later weggesleept.

’s Avonds bestuursvergadering van de buurtvereniging. Toch maar weer wat plannen maken voor de komende winter. De bestuursploeg wordt te klein. Onze langst zittende dame vertrekt. Dat had zij al een paar jaar geleden willen doen. Het werd telkens uitgesteld omdat er geen opvolger te vinden was. Ook dit jaar slaagt dat niet zodat we nu met twee bestuursleden e weinig doorgaan. Jammer, je wilt een vereniging met zo veel leden die al bijna vijftig jaar bestaat toch ook niet graag opheffen. Bovendien komt dan ook de speeltuin in gevaar.

Woensdagmiddag gingen we nog even de stukken voor de vergadering van Commissie II doornemen. Vooraf had ik nog een gesprekje met onze sportambtenaar. Toen ik thuis kwam was ik mijn sleutelbos kwijt. Met de reservesleutel uit mijn portemonnaie kwam ik binnen. Vanavond het bos maar ophalen. Toen ontdekte ik dat ook mijn pasje om in het kantoor te komen daar was blijven liggen. De volgende morgen zo gauw er iemand binnen was er op af. Niets te vinden. Er was nog één kans. Wiepke Popkema kon het spul op tafel gevonden en opgeborgen hebben. Gelukkig kwam hij het een poosje later brengen. Een hele opluchting. Je kunt beter je beurs dan je sleutels kwijt zijn.

Donderdagmorgen liepen Tineke Bruin en Job Degenaar langs. Toen ze mij zagen kwamen ze even aanlopen om te vertellen dat Tineke’s moeder overleden was. Ik had toen al een bezoek van mijn accountant achter de rug. Ik had er op gerekend dat dat de hele morgen zou duren, maar dat viel mee. Zo had ik nog wat tijd over om een trommeltje met spullen van mijn vader door te nemen.

’s Avonds nog de vergadering van Commissie II. Daar zat ook voorlichting over de Europese aanbesteding van zwembad en strandpaviljoen in. Samen met de verordening voor de WMO kostte het behoorlijk wat tijd. Er kwam nog een korte vergadering van het presidium achteraan.

In mijn vorige column zat weer eens een fout. Er stond in dat Willem Drees aan de Bleeklaan had gewoond. Dat had Beeklaan moeten zijn. De mevrouw die mij er op wees had daar dicht bijgewoond. Zij wist ook de oorsprong van die naam te verklaren. Er liep daar een ondergronds beekje waaraan de naam ontleend is. Jan Blessinga belde eerder al over dezelfde column. Hij vertelde dat een oudtante van hem in hetzelfde huis heeft gewoond.

Deze week is het gedenkteken voor Jozeph en Sarah Blok geplaatst. Marcus Noordmans en ik zijn er naar toe geweest om een geschikt plekje te vinden. We hebben gekozen voor dicht bij de treurboom die aan de kant bij het kerkhof staat. Dat kwam ook mooi uit voor de verlichting die er nog in komt. Recht tegenover een lantaarnpaal zodat er zo weinig mogelijk meters behoeven te worden aangelegd. Binnenkort zullen we wel horen wanneer de onthulling zal zijn.

In Lemmer werd altijd gesproken over de Houtmolen als het ging om de fabriek aan de Zeedijk waar hout bewerkt werd. In feite hebben gebouwen en terreinen van het al weer jarenlang verdwenen bedrijf in de volksmond nog altijd deze naam. Kort geleden hebben we een weg in het nieuwe industriepark aan de Straatweg ook de naam Houtmole gegeven. Als herinnering aan het bedrijf dat jarenlang de grootste industriële werkgever in Lemmer was.

Niemand van ons heeft de molen gezien waaraan deze namen ontleend zijn. Op deze foto staat de molen afgebeeld. Blijkbaar in zijn nadagen want de wieken zijn al verdwenen. Rondom de molen zien we enkele van de loodsen die voor houtopslag werden gebruikt. Dat plankier op de voorgrond moet wel een stuk van de verbinding zijn met de fabriek zoals wij die nog in werking hebben gekend. Met wagentjes vond het vervoer van hout tussen de opslagterreinen en de fabriek plaats.

EVERT: 25-09-2006

LEMMER – Zaterdagmiddag. Het is erg gezellig vandaag om mij heen. De Oosterse markt lijkt mij het meest geslaagd van de acties die deze groep winkeliers tot nu toe gehouden heeft. Vanmiddag ben ik de markt even langs geweest. Het was behoorlijk druk.

Van de slager kreeg ik een bakje met een paar stukjes kip. Op Oosterse wijze bereid. Ik heb het rustig thuis opgegeten. Het was heerlijk, maar op kip die op onze manier bereid is ben ik nu eenmaal ook gek. Overigens was het maar goed dat ik vandaag de auto niet nodig had. Er stonden vier of vijf dranghekken net een stukje voor de garagedeur. De deur zou niet omhoog kunnen maar dat was ook niet nodig. Morgen zal het wel weer goed zijn, De muziektent staat er ook en die wordt aan het eind van de middag weer weggehaald. Dan zullen de hekken ook wel meegenomen worden. Zo ging het in ieder geval ook met het nazomerfestival van Radio Lemsterland.

Maandagmiddag ben ik met Imke de Vries naar Ingrid de Vries in Oosterzee geweest. Een oud – medewerkster van de omroep die weer terugkomt. Dat betekent een steunpunt erbij in de buitendorpen. In het eerst zal zij interviews doen voor het programma SaMarWat. Later hadden we presidiumvergadering. Alweer voor de commissies van begin oktober. Er kwam een ‘vrije’ avond achteraan die ik kon gebruiken voor opruimwerk. Heel langzaam komt er wat ruimte.

Dinsdagavond was de jaarvergadering van de Krite. Als gewoonlijk moesten het jaarverslag en de notulen van de vorige jaarvergadering nog geschreven worden. Ik neem mij ieder jaar voor om dat meteen de volgende dag te doen maar het komt er gewoon niet van. De vergadering heb ik niet bijgewoond. We hadden ook een dagelijks bestuur vergadering van de omroep. Daar had ik zelf verscheidene onderwerpen voor ingediend. Daar moest ik dus heen om mijn voorstellen te verdedigen. Het werd echt een avondvullend programma.

Woensdagmiddag stond ik te kijken bij de skotsploech die optrad bij de opening van de tentoonstelling in de Oudheidskamer. Ondertussen lette ik op de winkeldeur want er zou bezoek komen. Maar ineens stond hij naast mij. Lex, de zoon van Hendrik Loen. Hij is bezig om gegevens uit zijn jeugd te verzamelen. Daar horen naast een abonnement op Zuid Friesland dus ook zaken over de Centrale Bakkerij bij. Ik heb nog wel een en ander, zoals oude statuten en reglementen. Plus wat oude foto’s. Die heeft hij meegenomen om te scannen. We hebben gezellig een uurtje zitten praten. De volgende dagen hebben we elkaar nog verschillende mailtjes gestuurd. ’s Avonds was de bezichtiging van De Dam. Daar ben ik met Joukje Haagsma naar toe geweest. Onderweg even langs het monumentje voor Jozeph en Sarah Blok gereden. De school was vlug bekeken. Het ziet er keurig uit. Heel anders dan in onze schooltijd. Na een half uurtje te hebben rondgekeken en gepraat vertrokken we. Ik ben toen naar de studio gegaan. Daar moest het nieuwe sponsorcontract met Marco Fransen, de franchisenemer van Mc Donalds, getekend worden.

Met Friesland Vaart heb ik de visbakfiets van mijn vader gebruikt. Om die naar buiten te krijgen moest ik eerst heel wat spullen aan kant zetten. Het meeste kon weg. Door de Kringloopwinkel uit Drachten is een deel opgehaald. De rest werd bouw- en sloopafval genoemd. Donderdagmorgen heeft Imke de Vries het voor mij naar De Steke gebracht. ’s Avonds hadden we onze fractievergadering. Zoals gewoonlijk bespraken we de Raadsstukken. Ondertussen kijken we al vooruit naar de verkiezingen voor Provinciale staten in maart volgend jaar. Dat kunnen we doen omdat we met 22 november in feite niets te maken hebben. Het is de bedoeling dat er ook een paar leden uit Lemsterland op de lijst komen.

Vrijdagmorgen gingen we naar Leeuwarden. Voor een voorlichting over de GGD. Vooraf bracht ik mijn auto naar de garage in het Achterom. Dat kon nu voor het eerst sinds Friesland Vaart. Al die tijd stond hij buiten. In het weekend bij Het Baken, de andere dagen op de Nieuwburen. Dit geeft toch een veiliger gevoel.Om vijf uur, net thuis gekomen, zette ik de televisie aan voor het journaal. Het eerste bericht dat er voor kwam was van een ongeluk met de zweeftrein bij Lathen in Duitsland. Het was toen nog niet duidelijk welk een ramp het was. Het deed mij wel wat. We zijn een keer met die trein mee geweest. Ik meen in 2000. Het was in ieder geval in de tijd dat ik niet in de Raad zat. Als fractieassistent kon ik toch mee met dat reisje van de Raad. Het was een geweldige ervaring om daar met 400 km. per uur door het Duitse land te gaan. Een ongeluk met dit stuk techniek was ondenkbaar. Toch is het gebeurd en eigenlijk op een knullige manier. Door onderhoudsmateriaal op de rails.

Het was een vermoeiende dag geweest. Bij de bezichtiging van het gebouw een paar uur over de verschillende afdelingen ronddrentelen. Je wilt niet laten merken dat je moe wordt en ik ben dan ook te eigenzinnig om eens even te gaan zitten. ’s Avonds kreeg ik de rekening gepresenteerd. Grijpstra en De Gier heb ik nog uitgekeken maar bij Baantjer viel ik onder de reclame in slaap. Het volgende programma, Vier in het Land, had ik willen zien. Misschien nog nieuws over de treinramp. Inmiddels was het wel duidelijk geworden dat we het gerust een ramp mogen noemen. Toen ik weer wakker werd was Baantjer afgelopen en ook Vier in het Land was voorbij.

Die treinramp deed mij er aan denken dat ik nog een foto heb waarin we in de zweeftrein zitten. Die laat ik hierbij afdrukken. Links voor het raam zit mijn nicht Anneke de Vries met naast haar Ingrid de Vries. De man die achter hun stoelen staat hoort niet bij ons gezelschap. Op de bank aan de rechterkant zit ik, een beetje naar de kant leunend om het snelheidsbordje aan het eind te kunnen zien. Naast mij Ids Leeuw en daarnaast is een klein stukje van het hoofd van burgemeester Bosma te zien.